Pamięcin

Kościół

 

Ogólne informacje

Niewielka wieś leżąca w gminie Blizanów, powiat kaliski, ok. 6 km. na północ od Kalisza.

 
Wyświetl większą mapę

Będąc w Pamięcinie warto także zobaczyć:

skansen w Russowie ok. 4 km.
Kalisz ok. 6 km.
kościół w Borkowie Starym ok. 7 km.
zamek w Gołuchowie ok. 13km.

Kościół

Kościół wzniesiony na niewielkim stoku w 1727 roku przez Andrzeja Radolińskiego i Jana Radońskiego prezentuje się nad wyraz dumnie. Jest to kolejny obiekt w tym miejscu, pierwsza świątynia parafialna istniała tutaj już w XV wieku. Za czasów dziedzica Lubrańskiego przy kościele działała szkoła. Tak była wówczas zorganizowana edukacja w całej Rzeczpospolitej, ponieważ jak wiadomo ministerstwo oświaty publicznej powstało dopiero w 1773 roku.
Na początku XVIII wieku przybytek musiał znajdować się w złym stanie, więc na jego miejscu powstała nowa świątynia, istniejąca zresztą do dzisiaj. Od tego czasu zbyt wiele się tutaj nie zmieniło. Do prostokątnej nawy przylega węższe, trójbocznie zamknięte prezbiterium z zakrystią od północy. Od tej samej strony świata dobudowano w końcu XVIII wieku kaplicę Matki Boskiej Bolesnej. Jej powstanie wiąże się ze smutnym wydarzeniem dla sąsiedniej wsi. Nie ubiegając jednak faktów, niedługo po budowie pamięcińskiej świątyni wcielono do jej parafii stary, średniowieczny kościół w Jastrzębnikach jako filię. Jeszcze w 1729 roku był on remontowany przez rodzinę Radońskich, więc jego kondycja techniczna musiała być dobra. Kilkadziesiąt lat później w skutek nieznanych wydarzeń budynek przestaje istnieć. Właściwie jedyną pamiątką po nim jest zgromadzone wyposażenie, które znalazło swoje miejsce w dostawionej kaplicy w Pamięcinie. Do świątyni tej przeniesiono m.in. ołtarz z początku XVIII wieku wraz ze starszą o 100 lat pietą. Słowo to oznacza z łaciny “miłość zgodna z powołaniem”, przedstawiane w sztuce jako Matka Boska trzymająca martwego Chrystusa na kolanach. Tuż obok ołtarza znajduje się druga pieta, przeniesiona z uwagi na swój wiek, bo niemal trzysta lat, z sąsiedniej kapliczki przydrożnej. Ludowa rzeźba jest nad wyraz podobna do starszego od siebie obrazu, także kto wie czy przy jej tworzeniu nie wzorowano się na nim.

Zainteresowanie wzbudzają także pierwotne zabytki zaprojektowane specjalnie dla Pamięcina, a gromadzone tutaj od wieków. W głównym ołtarzu w otoczeniu rzeźb św Piotra i św. Pawła widnieje replika wizerunku Matki Boskiej Częstochowskiej. Powyżej, w zwieńczeniu dekorowanym rzeźbami aniołów, umieszczono obraz Chrztu Chrystusa w Jordanie. Podobny motyw z Janem Chrzicielem, patronem parafii, znajduje się także w prawym ołtarzu bocznym. W lewym natomiast widnieje obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem, datowany przez niektóre źródła nawet na wiek XVI. Zatrzymajmy się na chwilę przy tym ołtarzu. Uwagę skupia na sobie niepozorna, późnobarokowa woskowa figurka św. Jana Nepomucena. U jego stóp klęczą dwie postacie aniołków w koronach. Wnętrze relikwiarzyka wypełnia dodatkowo srebrna wić roślinna, kwiatki i uskrzydlone główki anielskie. Wychodząc już z wnętrza świątyni warto poznać ciekawostkę związaną z na pozór całkiem zwyczajnym wizerunkiem bł. Jolanty. Nie jest on specjalnie stary, ani pochodzący spod ręki znanego mistrza, chociaż nie można mu odmówić uroku. Czym takim się wyróżnia? Byłoby to zwyczajne płótno, gdyby nie fakt, iż posłużyło za pierwowzór dla Mieczysława Kościelniaka, znanego polskiego malarza, do wykonania jego kopi, czy właściwie interpretacji dzieła. Znajduje się ono w kaliskim klasztorze Franciszkanów, zdobiąc ołtarz poświęcony tejże patronce archidiecezji gnieźnieńskiej oraz miasta Kalisza. Obraz wykonano z okazji uroczystego sprowadzenia relikwii bł. Jolanty z Gniezna.

Źródło: Tekst o drewnianym kościele pierwotnie opublikowany w Opiekunie, dwutygodniku Diecezji Kaliskiej;
Fot. Aleksander Liebert.