kościół murowany,  Powiat kościański- zabytki i atrakcje,  świątynie,  Wieś

Stary Białcz

Wieś położona w powiecie kościańskim w gminie Śmigiel. Pierwsze wzmianki o wsi, która nazywała się pierwotnie Białe Jezioro, pochodzą z 1311 roku. Władały ją różne rodziny, począwszy od Białojezierskich, Borków-Jaszkowskich, Skoraczewskich, Górzyńskich, Czackich, Cerekwickich i Ostoja-Gajewskich. Po wojnach szwedzkich odnotowano, że w Białczu była zajęta tylko 1 zagroda i 1 karczma, a opuszczonych było 6 zagród i tutejszy młyn. Po 1717 roku miejscowość przechodziła z rąk Radomickich, Szlichtyngów i Rola-Zbijewskich, aby ostatecznie od 1828 roku do 1939 roku trafić w zarząd Żółtowskich. W 1885 roku w Białczu znajdowały się 23 domy, w których mieszkało 351 osób, wśród nich 14 ewangelików i 337 katolików. 

Kościół pw. Wszystkich Świętych

Pierwsze informacje o znajdującej się tutaj parafii pojawiają się pod koniec XIII wieku. Była wówczas określana jako hojnie uposażona w dwa łany roli, część lasu, dziesięciny z folwarków rycerskich i zagród kmiecych w Kobylnikach, Jeligowie, Skoraczewie i Prętkowicach. Pierwszy znany ze źródeł kościół miał pochodzić z początku XVI wieku, spłonął on jednak około 1630 roku. Podobny los spotkał także kolejną drewnianą świątynią fundacji Gajewskich, która została zniszczona pod koniec XVII wieku.

Kościół w Starym Białczu

W miejscu poprzednich obiektów w latach 1696-1717 wzniesiono nowy, murowany kościół projektu włoskiego architekta Jana Catenazziego. Fundatorem inwestycji był Franciszek Wacław Gajewski, syn Wojciecha kasztelana Rogozińskiego. W efekcie prac powstał niezwykle ciekawy barokowy budynek z nieotynkowanej cegły. Poszczególne przęsła nawy podzielone są przyściennymi filarami. Od wschodu obiekt zamyka półkolista absyda prezbiterialna, węższa od nawy o głębokość bocznych wnęk. Wnętrze zdobi późnobarokowe wyposażenie, łącznie z bogatą polichromią sklepienia. W ołtarzu głównym z 1717 roku znajduje się starszy obraz w typie Matki Boskiej Śnieżnej z 1641 roku. W XIX wieku od południa dobudowana została kaplica i dzwonnica dzięki fundacji właścicieli wsi rodziny Żółtowskich.

Zespół folwarczny

Zabudowania dawnego folwarku o walorach zabytkowych powstałe w połowie XIX wieku za rodziny Żółtowskich.

Dawny folwark w Starym Białczu

Leave a Reply

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.


Exit mobile version